Seyyid Razi'nin Nehc'ul Belağa'nın Senet­lerinin Sağlamlığını Ortaya Koymaktadır

Rical ve biyografi alimleri Seyyid Razi'nin yazdığı kitaplar hakkında bir çok söz söylemişlerdir. Diğer ya­zarların eseleri gibi Seyyid Razi'nin eserleri hakkında da yeterli bir araştırma yapılamamıştır. Bizde burada itibar ve güven açısından birinci derecede öneme sahip olan Neccaşi'nin sözünü nakletmek istiyoruz.     

Neccaşi kendi fihristinde Seyyid Razi'nin kaleme al­dığı on iki kitabı nakletmiştir. Bu kitapları şu şekilde sıralayabiliriz:     

1- Mecaz'ul-Kur'an; 2- ez-Ziyadat fi Şi'r-i Ebi Te­mam; 3- Ta'lik-i Hilaf'il Fukeha; 4- Ta'likat Ala izah-i Ebi Ali el-Farisi; 5- el-Ceyd min şi'r-i İbn-il Haccac; 6- Muhtar-u Şi'r-i Ebi İshak es-Sa'bi; 7- Madare Beynehu ve beyne Ebi İshak; 8- Ziyadat fi Şi'r-i Ebi'l Haccac; 9- Nehc'ul Belağa; 10- Hesais'ul Eimme; 11- Hakaik'ul Tenzil (Te'vil); 12- Mecazat'un Nebeviyye (Mecazat'ul Asar'in Nebiyye)     

Merhum Allame Emini bu listeye beş kitabını daha eklemektedir.  Ama sözünü ettiğimiz konu için Hakaik'ut-Tenzil ve Mecazat'un Nebeviyye adlı iki kitabı kaynak olarak kabul ediyoruz. Çünkü Nehc'ul Belağa'nın senetleri hususunda bu iki kitap dışında şüpheye düşülmüştür. Bu iki kitabı Seyyid Razi'nin yazdığı konusunda hiç kimse şekke düşmemiştir. Ehl-i Sünnet alimlerinden olan İsmail Paşa bu iki kitabın adınıdan söz etmiş  ve Bağdadi ise Hakaik'ut Tenzil kitabı hususunda şöyle söylemiştir, “Seyyid Razi Kur'an'ın manaları husu­sunda bir benzerini kaleme almanın mümkün olmadığı bir kitap yazmıştır ve öte yandan Seyyid Razi her iki kita­bında da Nehc'ul Belağa adlı kitabından söz etmektedir. Şöyle ki:     

1- Seyyid Razi, Kitab'ul Mecazat'un Nebeviyye adlı kitabında beş yerde Nehc'ul Belağa'ya işaret etmektedir:     

a)      “Benim nezdimde insanlardan en çok gıpta edil­mesi gereken kimse, yükü hafif olan mümin­dir.” hadisi hakkında şöyle diyor: Bu sözün beyanı ise müminlerin emiri Ali (a.s)'ın şu sözlerinde yer almıştır: “Yükünüzü hafif tutun ve katılın...” ki biz bunu Nehc'ul Belağa adlı kitabımızda zikrettik.     

b)      Seyyid Razi, “Bana en çabuk ulaşacaklarınız eli uzun (cömert) olanlarınızdır.” Hadisindeki bu cümleyi Nehc'ul Belağa'dan naklettiği Hz. Ali (a.s)'ın şu sözüne benzetmektedir: “Kısa elle ihsan edilene uzun elle ihsan edilir.”     

c)      “Şüphesiz ki dünya göçüp gitmiştir” ha­disi husu­sunda ise bu kelamın müminlerin emiri Ali (a.s)'dan da nakledildiğini beyan etmekte ve burada Nehc'ul Belağa'yı zikretmektedir. [76]     

d)      “Kur'an'da hiç bir ayet nazil olmamıştır ki...” ha­disi ise Hz. Ali (a.s)'ın Nehc'ul Belağa'da yer alan şu sözünü hatırlatmaktadır: Kur'an çok yüzlü bir taşıyıcı­dır.”     

e)      “Kalpler kaplara benzer, bazısı diğerinden daha çok alır.” Hadisini tabir farklılığıyla Nehc'ul Belağa'da Hz. Ali (a.s)'dan nakletmektedir.     

2- Maalesef sadece beşinci cildi bulunan diğer ciltle­rinin ise nerede olduğu bilinmeyen Hakayik'ut Te'vil kitabı­nın Necef'te basılan mevcut cildinde 167. sayfada şöyle demektedir: “Eğer birisi sözlerimizin delilini bulmak isti­yorsa yazdığımız ve adını Nehc'ul Belağa koyduğumuz kitabı dikkatle incelemelidir.   

Daha öncede dediğimiz gibi Nehc'ul Belağa kitabı Seyyid Razi'nin daha önce kaleme aldığı Hesais'ul Eimme kitabının bir bölümüdür. Bu kitabın bir nüsha­sını merhum Muhaddis Nuri, Şeyh Hadi Al-i Kaşif'ul Gıta kütüphanesinde, diğer nüshası ise Hin­distan Rambever kütüphanesindedir. Dolayı­sıyla bu ki­tabı Seyyid Razi'nin yazdığı kesin ve şüphe götürmez bir gerçektir ve H. 1369 yılında Necef'te ba­sılmıştır.