Hayvani Keserken Kibleye Yöneltilmesinin Sart Olup Olmadigi Bu sarti isbatlamak için iki delil zikretmislerdir: 1- Icma 2- Rivayetler (Hadisler) Bu iki delili incelemeden önce üzerinde durulmasi gereken bir nokta sudur: Eger bu iki delil yukarida zikredilen sarti isbatlamaya yeterli gelmezse acaba basvurulmasi gereken kaideler, keserken kibleye yöneltilmemis olan hayvanin helal olmasini mi gerektirir yoksa haram oldugunu mu? Seyyit Murtaza gibi bazi eski Sia fakihleri, böyle bir hayvani helal saymak için yeterli delil bulmadigimiz takdirde onu helal bilemeyiz demislerdir; onlara göre: "Kesilmis bir hayvanin temiz ve helal olusu bir seri hükümdür; eger hayvan kesilirken kibleye dogru yöneltilir ve Allah'in ismi söylenirse bütün fakihlerin görüsüne göre temiz ve helal olur; ama böyle yapilmadigi takdirde onun helal olusuna yakinimiz olmaz. Buna göre keserken hayvani kibleye yöneltmek ve Allah'in ismini söylemek gerekir." Fakihlerden bir kismi Seyyit Murtaza'nin bu delilini kabul etmisler; bunlara göre, birinci kaideler geregince kibleye dogru kesilmeyen hayvanin eti haramdir. Ama bize göre dogru görüs, kibleye yöneltmek hususunda zikredilen deliller yetersiz olursa kibleye yöneltilmeden kesilen hayvan helaldir; gerçi kesilen bir hayvanin helal olup olmadiginda süphe ettigimizde bas vurulmasi gereken asl-i ameli (delil bulunmadigi zaman basvurulan kaide) kesilen hayvanin tezkiye olmadigini istishab (önceki hükmünün kaldigini söylemek onun simdi de var olduguna hüküm) etmektir. Ama Kur'an-i Kerim ve masumlarin hadislerinde yeralan genel ifadeli delillerden anlasilan su ki, kibleye yöneltmek disinda bütün sartlarin gözetilerek kesilen hayvanin helal olusudur. Bu gibi ictihadi deliller (ayet ve hadislerde bizzat bu konuyla ilgili genel ifadeler) var iken delil olmadiginda basvurulan bir ilke olan istishaba basvurulamaz. Konunun açlik kazanmasi için konuyla ilgili genel ifadeleri içeren ayeti kerimeleri zikredecegiz:
|