Bu dönemdeki Arapça edebî bilimler de İranlı edebiyatçıların çalışÂmaları ışıÂğında yükseliÅŸinin en üst noktasına ulaÅŸtı. Bu bilim dalıÂnın en önemli ve en temel kitapları bu parlak dönemde yazıldı. Önceki dönemÂlerde ortaya çıkışının ve haÂzırlığının baÅŸlangıcında olan Arapça edebî bilÂgiler, daha çok derleme ve imla çaÂlışmaları tarzındaydı. Fakat sözünü etÂmekte olduÄŸumuz bu dönemde, aklî bilimÂlerin revaç bulması ve MüslüÂmanların zihninin mantıkla tanışması ve manÂtıkî ve ilmî bir yapıya sahip teliflerin ortaya çıkması nedeniyle edebî bilimlerdeki edipleÂrin deÄŸerlenÂdirme niteliÄŸinde deÄŸiÅŸiklik meydana geldi ve bunun sonuÂcunda da özelÂlikle Arapça sarf ve nahiv alanında tertipli kurallar ve düzenli koÂnuÅŸmalar meydana geldi.
Lügat ilminde de aynı deÄŸiÅŸiklik görülmektedir. Fârâbî’nin (ö.398/1007) cevheriliÄŸi sebebiyle Arap lügatinin tanzimi açısından müÂkemmellik kazanmış ve kullanılır hale gelmiÅŸtir. Ondan sonra da sürekli bu kural, lügat biliminin temel kitaplarının telifinde kullanılÂmıştır. Arapça lügat yazımında kalem oynatmış bu dönemin diÄŸer büÂyük lügatçilerinden birisi de Deylemîlerin ünlü veziri Kâfî’nin sahibi İsmail b. ‘Abbâd’dır (ö.385/995). Bu alandaki bir diÄŸer İranlı alim Kitâbu’t-Tehzib’in sahibi, Ebû Mansûr Ezherî-yi Herevî’dir (ö.370/980) ki bu kiÂtap da Arap lügatiÂnin temel kaynaklarındandır. Bir baÅŸkası İbn Fâris-i Râzî’dir (ö.390/999).
DiÄŸer edebî bilimlerde de bu cümleden Belagat ilminde de İranlılar ister Arap diliyle, ister Fars diliyle önemli eserler vermiÅŸlerdir: Ebû’l-HaÂsan Ali b. Abdulaziz-i Curcânî (ö.366/976); özellikle de Delâilu’l-İ’câz ve Esrâru’l-Belâga adlı kitapların sahibi Abdulkâhir-i Curcânî (ö.474/1081). Belagat ilmi konuÂsunda bu dönemde Farsça yazılmış en önemli eserlerden birisi de hiç şüphesiz Ebû YûÂsuf ya da Yûsuf-i Arûzî’nin (IV/X. yüzyıl) Farsça Aruz konusunda yazmış olduÄŸu kitaptır. Behrâmi-yi Serahsî (IV/X. Yüzyıl ile V/XI. yüzyıl baÅŸları) de Aruz konuÂsunda çok ünlü olan Gâyetu’l-Arûzeyn, Kenzu’l-Kâfîye ve Huceste-nâme adlaÂrında üç eser yazmıştır.